Dziś do uprzyjemnienia popołudniowej kawy serwujemy Wam kilka „złotych zdań” wprost z zeszytów szkolnych naszych milusińskich.  Nie wiemy na ile są autentyczne, ale – znając inwencję twórczą naszych własnych i zaprzyjaźnionych dzieciaków – wewnętrzny głos podpowiada nam, że jest tu sporo prawdy. Jakby nie było – pewne jest, że najmłodsi mają zdecydowanie bardziej od dorosłych „język giętki”… Przeczytajcie i oceńcie sami. Naprawdę warto J

·         A do kotletów była sałata, którą mamusia przyprawiła potem.

·         Wojski przyłożył ucho do ziemi i usłyszał tupot niedźwiedzich kopyt.

·         Robak, ratując Tadeusza, strzelił do niedźwiedzia, który nie wiedział, że jest jego ojcem.

·         Rycerze urządzali teleturnieje.

·         …były ich tysiące, a nawet setki.

·         Pan Dulski był sterylizowany przez żonę.

·         Harem to człowiek posiadający zbiór kobiet.

·         Boryna był teściem żony syna Antka Hanki.

·         Ludwik XIV był samolubem. Twierdził, ze Francja to ja.

·         Po zebraniu makulatury, sprzedaliśmy ją razem z panią.

·         Jego trzyletni przyjaciel po ukończeniu studiów popełnił małżeństwo.

·         Pijący pod wpływem alkoholu często popełniają samobójstwo i nazajutrz nic nie pamiętają.

·         Meteorolodzy wychodzą trzy razy dziennie oglądać swoje narządy.

·         Rodzicami Żeromskiego byli Józef i Wincenty Żeromscy.

·         Anielka mimo zakazu ojca kolegowała się z Magdą i świniami.

·         Kangur ma łeb do góry, dwie krótkie przednie kończyny, dwie tylne długie, a w worku ma brzuch na małego i długi ogon.

·         Wieś była samowystarczalna: kobiety dostarczały mleka, mięsa i skór.

·         Straszne były te krzyżackie mordy.

·         Bandyci wpadli do sklepu i wymordowali samoobsługę.

·         Kiedy Adam Mickiewicz zawiódł się na kobiecie, wziął się za Pana Tadeusza.

·         Przedstawicielem materializmu był Demokryt z Abwehry.

·         Górnik pogłaskał konia po głowie i cicho zarżał.

·         Faraona nosili w lektyce, a poddani padali mu na twarz.

·         Koń trojański to była zdradziecka sztuka.

·         Królik posiada głowę, uszy i linienie.

·         Strażacy śpią w kalesonach i maja tam dzwonki alarmowe.

·         Wiedział, że w okularach jest mu do twarzy, dlatego nosił je zawsze w kieszeni.

·         Koryto należy umyć po zjedzeniu świń.

·         Admirałowie są ubrani w marynarki wojenne.

·         Szlachta w “Panu Tadeuszu” była bardzo gościnna, bo jak przyjechał pan Tadeusz na koniu, to o nic się go nie pytano, tylko dano mu siana.

·         Królik jest tak oddany swym małym, ze wyrywa sobie klaki sierści z brzucha, żeby wyścielić im gniazdo. Który ojciec rodziny zdobyłby się na to?…

·         Jest nas dziewięcioro rodzeństwa, a oprócz tego tatuś pracuje dorywczo jako monter.

·         Syrena to pół kobiety, która ryczy gdy jest alarm.

·         Służący doił krowę nad stawem, a w wodzie wyglądało to odwrotnie.

·         Makbet miał wyrzuty po mordzie.

A na koniec jeszcze najprawdziwsza historyjka, wprost z życia wzięta. Miejsce akcji: Centrum Helen Doron Early English we Wrocławiu:

Trwają zajęcia. Jedna z dziewczynek co chwilę zaczepia siedzącego obok niej chłopca: a to ciągnie go dla zabawy za sweterek, a to trąca łokciem, a to zagląda do jego książeczki, a to zadaje mu jakieś pytanie. Chłopiec przez dłuższy czas nie wykazuje zainteresowania. W końcu jednak traci cierpliwość, poirytowany całą sytuacją odwraca się w stronę małej i z pełną powagą stwierdza:

- Nie podrywaj mnie. Jestem teraz bardzo busy…

W jakim wieku dziecko może zacząć uczyć się języka obcego? O ile samej potrzeby edukacji nikt nie kwestionuje – o tyle wiek, w jakim można rozpocząć posyłanie dziecka na zorganizowane lekcje, wciąż pozostaje przedmiotem dyskusji.

Specjaliści w dziedzinie glottodydaktyki (metodyki nauczania języków obcych) zgodni są, że nauczanie języków od najmłodszych lat jest korzystne dla dziecka i nie niesie żadnych zagrożeń dla jego rozwoju. Wręcz przeciwnie: - Badania dowodzą, że wczesna edukacja językowa wpływa pozytywnie na rozwijanie zdolności intelektualnych, ma dodatni wpływ na wyniki osiągane w szkole, wspomaga opanowanie własnego języka, buduje pozytywną motywację i daje fundament pod systematyczną pracę nad językiem – twierdzi Janina Furgałowa, kierownik Szkoły Języków Obcych Uniwersytetu Warszawskiego. Jednocześnie należy pamiętać, że nawet jeśli rozpocznie się naukę języka obcego w przedszkolu, ale będzie ona trwała krótko, trudno oczekiwać nadzwyczajnych efektów. Te bowiem są pochodną nie tylko wieku, w którym zaczniemy przyswajać język obcy, lecz także okresu przez jaki trwa nauka (im dłużej, tym lepsze wyniki w osiąganiu biegłości). Każda grupa wiekowa przyswaja język obcy w specyficzny sposób. Kluczem do sukcesu w procesie nauczania jest dostosowanie metody nauki do chłonności językowej na poszczególnych etapach rozwoju dziecka.

Aby nauczanie grupy przedszkolnej i zerówkowej (4-7 lat) było skuteczne, powinno uwzględniać cechy rozwojowe dzieci. W tym okresie charakteryzuje je bowiem wyłącznie pamięć mechaniczna i myślenie konkretne. Głównym zadaniem nauczyciela jest osłuchiwanie z językiem i zachęcanie maluchów poprzez zabawę do dalszej nauki. Proces nauczania wiąże się z konkretnymi przedmiotami i sytuacjami: dotyczy tego, co znajduje się w zasięgu wzroku dziecka. Typowe dla tego wieku jest – mimo szybkiego zapamiętywania – równie szybkie zapominanie i krótkie odcinki koncentracji uwagi. Dlatego właśnie powtarzane piosenki, wierszyki i zadania muszą być krótkie. W nauce musi przeważać zabawa językowa połączona z zabawą ruchową, zgodnie z zasadą “uczyć bawiąc”.

Nauczanie grup wczesnoszkolnych (8-12 lat) to kontynuacja metody stosowanej z grupami przedszkolnymi. Myślenie dzieci w tym wieku wciąż jeszcze oparte jest na pamięci mechanicznej. Oczywiście stopniowo wprowadza się tu nowe dla dziecka elementy. Dopiero nauczanie dzieci starszych (12-16 lat) jest już nauczaniem systematycznym, w którym stosuje się regularne zestawy zadań wyrabiających umiejętności i sprawności. Sposoby pracy wiążą się tu z dominacją pamięci logicznej nad mechaniczną, a także z większym udziałem myślenia abstrakcyjnego.

Czy posyłając dziecko na zajęcia zabieramy mu dzieciństwo i unieszczęśliwiamy naszego malucha? Naukowcy są zgodni: im wcześniej zaczniemy oswajać dziecko z językiem obcym, tym łatwiej przyjdzie mu późniejsze doskonalenie sprawności w tym zakresie. Tym samym dziecko już na wejściu w życie zostanie wyposażone w umiejętności, które w przyszłości ułatwią mu odnoszenie nie tylko szkolnych czy zawodowych sukcesów, ale też wspomogą jego wszechstronny rozwój. A jeśli jeszcze przy tym nasze dziecko będzie się dobrze bawić w grupie rówieśników – nie ulega kwestii, że warto jak najszybciej umożliwić mu naukę. Oczywiście dostosowaną do jego poziomu, dopasowaną do wieku i w odpowiedniej dla niego formie. Podstawową aktywnością dziecka w wieku przedszkolnym jest zabawa: nawet proste animacje i gry językowe zaciekawią malucha bardziej, niż kolejny wyścig autkami dookoła kanapy. Tylko trzeba chcieć i nie zakładać z góry, że nasze dziecko jest „za małe” na naukę.

Na podstawie: www.nauka.pl

I w końcu trafiło na mnie. Żona postawiła na swoim. Pod pozorem „wielkich, jesiennych porządków” i mimo naszych protestów… kazała nam się wynosić z domu: mnie i dzieciakom. Oczywiście cała nasza gromadka oponowała, ponieważ chcieliśmy z zapałem i ogromną radością pomóc mamie w sprzątaniu. Jednak była nieubłagana. Nie pozostało mi nic innego, jak kupić bilety do kina na hit familijny w wersji 3D i na parę godzin zniknąć z domu.

Nic nie doprowadza mnie bardziej do szału od „polskojęzycznych” wersji anglojęzycznych filmów. Po pierwsze: nigdy nie darzyłem sympatią zjawiska zwanego dubbingiem. Bo – mimo kilku udanych eksperymentów – zazwyczaj dubbing zabija osobowość pierwotnych kreacji aktorskich i zamierzoną przez reżysera ekspresję filmu. Po drugie: wielkim problemem są filmy dla dzieci. Bo wprawdzie rozumiem dylemat: maluchy nie potrafią czytać, więc trzeba im przedstawić film w dostępnej wersji. Ale… zawsze jest jakieś małe „ale”. Obcowanie z językiem angielskim w kinie to świetna okazja do nauki. Do tego rodzaju nauki, który w Helen Doron lubimy najbardziej: bawiąc uczyć. Pomyślcie: oto Wasze dzieci przez półtorej godziny śledzą z uwagą i zadowoleniem akcję oraz dialogi bohaterów, którzy prowadzą ze sobą rozmowy w języku, który często z przymusu i z trudem muszą uczyć się w szkole. Czy w warunkach szkolnych wytrwaliby na lekcji angielskiego przez tyle czasu i bez przerwy? Nie! Oczywiście to dobra metoda dla dzieciaków, które nadążają już z czytaniem napisów tłumaczenia, a jeszcze lepiej kiedy mają przy sobie rodziców, którzy spieszą z pomocą. Jednak zachęcam też do edukacyjnego eksperymentu: spróbujcie zabrać do kina swoje dzieci na anglojęzyczną kreskówkę bez dubbingu. Nawet kiedy maluch jeszcze nie potrafi czytać. Postarajcie się wytrwać wspólnie do końca seansu. Po wyjściu z kina zapytajcie dziecko o czym była bajka, albo jak sobie „wytłumaczyło” film. Pomóżcie im w ciężkich chwilach i poprowadźcie po językowym labiryncie. Ale wierzcie mi: będzie się opłacać. Dzieci błyskawicznie przyswajają nie tylko pojedyncze słowa, ale całe zwroty. Odpowiednio wspierane, zrozumieją sens zdań i instynktownie będą wiedzieć, w jakim kontekście powinny ich używać. A przecież nawet nierealne kreskówki opowiadają tak naprawdę o realnym świecie i całkiem życiowych sytuacjach. Opłaca się. Wiem, że zabiera to bardzo dużo czasu, ale w końcu jesienne wieczory i tak są długie, a dzieci zawsze warte są poświęcenia uwagi. No i żony się ucieszą

Dzieciaki wciąż zaskakują dorosłych. My ślęczymy nad książkami, wbijamy sobie do głów gramatyczne reguły i słówka, a one… wcale nie muszą poświęcać językowi uwagi, ani nawet usiłować go zrozumieć. Po pewnym czasie dźwięki, słowa i budowa angielskiego zdania stają się dla nich w naturalny sposób znajome…

W jednej z moich nowych grup jest jedna sympatyczna mama dwóch dziewczynek. Po dwóch tygodniach uczestniczenia w lekcjach pochwaliła mi się, że jej jednoroczna córeczka jeśli chce aby ją podnieść, od kilku dni mówi… „UP”, bo trudniej jest jej powiedzieć “do góry”. Ech, jaki angielski jest łatwy dla maluszków J

Inna moja uwaga z minionego tygodnia: dzieci, które skończyły ubiegłoroczny kurs Baby’s Best Start (przeznaczony dla maluchów w wieku od 3 do 18 miesięcy) i teraz zaczynają następny kurs – nie ograniczają się wyłącznie do wypowiadania poszczególnych słów. Bo na przykład kiedy uczę słowa “EAT”, mała Ania (jedna z kursantek) nie tylko mówi “EAT”, ale “I AM EATING THE BISCUITS”. Niesamowite, ale jest to zdanie, którego Ania nauczyła się na poprzednim kursie. Tyle, że nie miała jeszcze okazji wypowiedzenia go (pokazywała jedynie znaki, tzw. sign language). Jednak dobrze je zapamiętała i właśnie teraz zaskoczyła mnie pełnym zdaniem po angielsku. Mama Krzysia, który ma niespełna dwa lata, również podziela moje obserwacje. Mały nie tylko mówi „TRUCK”, ale „I SEE A TRUCK”. I to tylko po jednej lekcji następnego kursu. To wspaniałe móc obserwować, jak niewiarygodnie szybko dzieciaki „łapią” drugi język. I – co pewne – dla nich nigdy już nie będzie on obcy. Patrząc na zmagania językowe niektórych „ważnych dorosłych”, niewątpliwie jest to pocieszające i dobrze rokuje na przyszłość pokoleniu obecnych przedszkolaków J

Od kilku miesięcy blogujemy tu regularnie na najróżniejsze tematy. Czasem śmieszne, czasem bardzo mądre i pouczające, a często zwyczajnie życiowe. Oczywiście wszystko kręci się wokół nauki języka angielskiego i dzieci, ale przecież nikt nie mówił, że będzie inaczej Tyle, że zapomnieliśmy o jednym ważnym temacie: Internet!

A przecież to właśnie dzięki Sieci możemy prowadzić nasz blog i wymieniać się doświadczeniami.

Internet pojawi się w życiu Waszych dzieci szybciej niż myślicie. I nie będziecie musieli do niego namawiać – dzieciaki same znajdą drogę… Pierwszy raz mój syn zainteresował się komputerem i Internetem mając mniej więcej 1,5 roku. Z zaciekawieniem spoglądał w monitor i migające tam obrazki. Zastanawiał się, co takiego porabiam i dlaczego uderzam palcami w jakieś dziwne przyciski. Z czasem, siedząc mi na kolanach, z zaskoczenia sam próbował zmierzyć się z klawiaturą, co często stawało się przyczyną najróżniejszych kolizji. Ech, wiele by opowiadać… Im był większy, tym bardziej głodny wiedzy z Internetu. Pierwszym etapem było pokazywanie licznych galerii zdjęć z czasów jego niemowlęctwa i tłumaczenie, co i jak. Następnie odkryliśmy przed nim świat stron związanych z ulubionymi bohaterami kreskówek naszego malucha, jeszcze później (oczywiście w odpowiedniej dawce) odtwarzaliśmy kreskówki. Fajnie było znaleźć zupełne starocie, pierwsze animacje z lat 40. i 50., zabawne filmiki i komiksy. Oczywiście, w tym szale zachwytu komputerem i Siecią, bardzo często kusiło nas, żeby już bardziej podrośniętemu maluchowi puścić jakiś dłuższy film i „mieć go z głowy”. Ale to najgorsze, co można zrobić. Po pierwsze: dzieci są podatne na uzależnienia, po drugie: to rodzic powinien być przewodnikiem dziecka po świecie komputerów i Internetu. Żaden pedagog nie optuje za swobodnym pozostawianiem malucha sam na sam z Siecią. Łatwo wpaść w niej w tarapaty. Oprócz zamontowania tradycyjnych i powszechnych filtrów rodzicielskich, zachęcam do przeprowadzenia serii ciepłych rozmów na temat bezpieczeństwa: o tym, że nie należy z każdym nieznajomym podejmować rozmowy. Że są w Internecie strony, które mogą narobić kłopotów (wirusy!). O tym, że Internet może być źródłem wielu dobrych, ale też wielu złych doświadczeń. Bez tego nie zaczynajcie internetowej edukacji Waszych dzieci.

Skupmy się jednak na pozytywach. Z atrakcyjniejszych narzędzi, jakie pokazałem mojemu synkowi były translatory językowe. Oczywiście jest to dobra rzecz dla dzieciaków, które mają już za sobą pierwsze lekcje pisania i czytania. Czasem taki sposób korzystania ze słownika może być o wiele bardziej atrakcyjny, niż poszukiwania w tradycyjnym słowniku. Jasne – trzeba przekonywać, że nic nie zastąpi powagi i profesjonalizmu ujęcia sprawy bardziej od firmowanej szacownym wydawnictwem książki, ale kiedy jesteśmy na etapie „bawiąc – uczyć” – wszystkie chwyty dozwolone.

Oczywiście nie ominie nas sporo „zakrętów” na tej internetowej Mlecznej Drodze. Sam dobrze pamiętam, co działo się w popularnej wyszukiwarce, kiedy mój syn wpisał poznane na lekcjach słowa: Bunny albo Rabbit czy Cats… Ze zgrozą zauważyłem, że wskazane jako priorytetowe linki wcale nie kierują do stron hodowców domowych zwierzątek. Jednak właśnie dzięki temu, że siedzieliśmy przed komputerem razem udało mi się szybko zainterweniować. I może właśnie dzięki temu chłopak ma szansę jeszcze przez wiele lat szczerze wierzyć, że króliczek czy kociaczek – to określenia zarezerwowane wyłącznie dla czworonogów

Najnowsze badania wskazują, że to ojcowie mają silniejszy wpływ na rozwój mowy dziecka. Słowa matki kształtują w maluchu emocjonalność. To, co mówi ojciec – buduje zdolności językowe dziecka.

Amerykańscy uczeni przez ponad dwa lata prowadzili badania obejmujące dziewięćdziesiąt dwie rodziny z dziećmi w wieku poniżej pierwszego roku życia. Ważnym aspektem były dochody rodziców, ich wykształcenie i zapewniane warunki opieki nad dzieckiem. Badaną grupę stanowili dobrze wykształceni rodzice należący do klasy średniej, żyjący w formalnych związkach, mieszkający i wychowujący dziecko wspólnie. Kiedy dzieci osiągnęły wiek dwóch lat, uczeni nagrali każdą z rodzin na wideo w czasie swobodnej zabawy obojga rodziców z dzieckiem. Podsumowując badania, policzono wszystkie słowa wypowiedziane w trakcie zabawy przez rodziców: ile razy użyli każdego ze słów, jaka była złożoność ich wypowiedzi, z jakim natężeniem wykorzystali w przekazie do dziecka wszystkie pozostałe aspekty mowy.

Wyniki okazały się zaskakujące. Ojcowie mówili o połowę mniej niż matki. Przy czym każdy z rodziców zadał dziecku w trakcie zabawy podobną liczbę pytań. Kolejnym etapem badań było sprawdzenie dzieci przy pomocy testów mowy. Postępowanie miało sprawdzić poziom ich komunikatywności oraz zasób słownictwa. Szczególny nacisk położono na wskazanie, od którego z rodziców zostały przyswojone dane wyrażenia. I tu również wyniki okazały się wielkim zaskoczeniem: na dziecko zdecydowanie większy wpływ ma mowa ojca, nie matki. Uczeni nie potrafili wyjaśnić tego zjawiska. – Powszechnie wiadomo przecież, że to kontakt z matką w większym stopniu wpływa na rozwój mowy dziecka – stwierdziła Nadia Pancsofar, główna autorka badań, reprezentująca Frank Porter Graham Child Developement Institute przy University of North Carolina. I mimo, że zwykle to jednak matka spędza z dzieckiem więcej czasu, przez co to ona powinna w głównej mierze kształtować nawyki językowe malucha, wyniki badań są niepodważalne i jednoznacznie wskazują: na rozwój mowy dziecka w większym stopniu wpływa kontakt z ojcem.

Morał z tego taki: tatusiu, zanim zabierzesz swoją latorośl na wycieczkę samochodem – przeciskając się przez korek, powstrzymaj się od „gorących” komentarzy. Bądź pewien, że twoja córka lub syn nie zapamięta śpiewanych jej w tym czasie przez mamę piosenek. Na pewno utkwi za to w małej główce, że pan który właśnie zajechał drogę tatusiowi to…

Opr. na podstawie: Nicholas Bakalar, New York Times, published: November 14, 2006

Naukowcy odkryli, że już kilkumiesięczne dzieci wykazują zdolność liczenia! Przeprowadzając specjalne badanie udowodnili, że niemowlęta w wieku od sześciu do dziewięciu miesięcy potrafią dostrzegać błędy matematyczne. Pracująca w Izraelu przy Ben-Gurion University w Negrem, doktor Andrea Berger opublikowała wyniki tych niewątpliwie rewolucyjnych badań w sprawozdaniu tamtejszej Narodowej Akademii Nauk. Zespół badawczy Berger nie twierdzi, że niemowlęta zdolne są rozwiązywać skomplikowane zadania matematyczne: najpierw trzeba bowiem przejść przez okres „raczkowania”, zanim zacznie się chodzić. - Z zebranych przez nas danych wynika, że podstawowe wiązania neuronów odpowiedzialne za wykrywanie błędów matematycznych aktywują się w ludzkim mózgu już przed końcem pierwszego roku życia – napisali izraelscy uczeni.

Dobra zabawa

Badaniu poddano grupę dwudziestu czterech niemowląt: czternaście chłopców i dziesięć dziewczynek, w wieku od sześciu do dziewięciu miesięcy. Test przeprowadzono z użyciem aparatury medycznej rejestrującej aktywność mózgu. Dzieci wygodnie usadowiono na kolanach mamy lub taty, po czym skupiono ich uwagę na specjalnie przygotowanym przedstawieniu kukiełkowym. W pierwszej odsłonie pojawiały się dwie kukiełki, po czym ukrywano je za prześwitującym parawanem. Z widowni widać było, jak czyjaś ręka sięga po jedną z kukiełek i zabiera ją z pola widzenia. Następnie odsłaniano parawan. Logicznym było, że powinna zostać jedna. Czasami jednak niespodziewanie druga kukiełka nadal obecna była po odsłonięciu parawanu. Kiedy taka właśnie sytuacja miała miejsce, dzieci wpatrywały się w scenę nieco dłużej, niż gdy widziały tylko jedną kukiełkę (ponad osiem sekund kiedy widziały dwie kukiełki i niecałe siedem sekund, gdy obecna była tylko jedna kukiełka).

W jaki sposób 2–1=2?

- Dwusekundowa różnica to nie jest zbyt dużo, ale nie wydaje się, by była przypadkowa – mówi Andrea Berger. – Co więcej, aktywność mózgów niemowląt w sytuacji, gdy zobaczyły niewłaściwą liczbę kukiełek, odzwierciedlała aktywność mózgów u osób dorosłych w czasie wykrywania przez nich błędów – dodają izraelscy uczeni z zespołu badawczego Berger. Naukowcy nie byli w stanie jednoznacznie stwierdzić, co myślały dzieci: - Niemożliwe było ustalenie czy myślały świadomie „hej, skąd wzięła się tutaj ta druga kukiełka?”… Co oczywiste, niemowlęta są jeszcze zbyt małe, by poprawiać błędy. Niemniej jednak badanie izraelskich naukowców dowiodło ponad wszelką wątpliwość, że zdolność wykrywania błędów pojawia się u człowieka nie – jak do tej pory sądzono – dopiero w wieku trzech lat, ale już w pierwszym roku życia.
Fascynujące, prawda?

ŹRÓDŁA:
Berger A., Proceedings of the National Academy of Science of the United States of America, Aug. 15, 2006; vol. 103: pp12649-53. News release, University of Oregon.

- Dlaczego ty im na to pozwalasz? – za każdym razem, kiedy słyszę to pytanie (a raczej oskarżenie) mojej mamy, wpadam w panikę. Chodzi o komiksy i o to, że nie zabraniam dzieciom ich oglądania i czytania. Prawda jest taka: nawet jakbym zakazał to i tak znalazłyby sto pięćdziesiąt tysięcy sposobów, by do nich dotrzeć. Więc lepiej przymknąć oko, a dzięki temu móc swobodnie i dyskretnie kontrolować treść komiksów. Ten prosty fortel sprawia, że mam pewność co czytają moje dzieci, a moje dzieci mają z kolei wielką uciechę, bo przecież właśnie po to są komiksy. Któż ich zresztą nie lubi? Tyle, że trudno wszystko to wytłumaczyć mamie, a teraz także i naszej szacownej babci, która na temat jedynie słusznej drogi wychowawczej naszej rodziny ma ostatnie i decydujące zdanie.

- Przecież do lektury w języku angielskim możesz je zachęcić choćby „Alicją w krainie czarów…” – argumentują mama i babcia. Tak i nie. Każdy kij ma dwa końce, a króliczek po złapaniu może okazać się czymś zupełnie innym. Ale tego mamie też nie powiem. Nie mogę się przyznać, że po dziecięcej lekturze „Alice in Wonderland” nic a nic nie nauczyłem się angielskiego. Poza tym, że na pamięć potrafiłem wyklepać niektóre fragmenty książki. Wszystko dzieje się w określonym czasie i miejscu. A dzieci ten „określony czas i miejsce” wolą wybierać same. Na Alice też przyjdzie czas. Tak, jak przeminie „pięć minut” komiksów. Prawda jest taka: zdania i scenki, które znajdziemy w komiksach są proste, zabawne i odnoszą się do konkretnych, życiowych sytuacji. Dodatkowo, dziecko czytając tekst od razu ma utrwalenie treści w postaci obrazka. Oczywiście mówimy tu o drukowanych kreskówkach edukacyjnych lub komiksach, które są naprawdę zabawne i pouczające. Opowieści pełne brutalności, albo zaludnione absurdalnymi bohaterami staram się trzymać z daleka od mojej gromadki. Oczywiście z taką „lekturą” też – prędzej czy później – przyjdzie im się spotkać. Ale mam nadzieję, że do tego czasu zdążę je już na to przygotować. Przynajmniej nie będą dorastały w żalu, że rodzice zabraniali czytać wymarzone komiksy, co potem owocuje buntem i bezkrytyczną fascynacją tym tematem. Skąd to wiem? Ano dzięki mojej mamie, która nie pozwalała mi czytać, ani trzymać w domu komiksów. Nawet argument nauki języka angielskiego nie pomógł. Wprawdzie nie uwierzyłem, że jestem Batmanem, ale zapytajcie mojej żony czy jest zadowolona, że w naszej garderobie zalegają sterty kartonów z komiksami…

Oczywiście zostałem kolekcjonerem. Ale zawsze powtarzam: to wina mamy J

Uczymy nasze dzieci, że nie powinny skarżyć. Nie muszą informować nas o każdym incydencie. Co innego jest opowiadać po powrocie do domu o tym, co wydarzyło się w ciągu dnia na zajęciach, a co innego – mówić złe rzeczy o koleżankach i kolegach z grupy, z podwórka, z placu zabaw… Nikt nie chce wychować małych donosicieli. Dlatego mozolnie powtarzamy dzieciakom, że plotkowanie to coś złego. Że nie wolno tego robić, bo przecież sami też nie chcielibyśmy, aby ktoś opowiadał o nas innym. Maluchy starają się, ale oczywiście wciąż na bieżąco informowani jesteśmy o tym, jak to jedna dziewczynka pobiła się z drugą, jak to chłopcy przezywali się używając brzydkich słów, kto i kiedy kogo popchnął, kto oszukał mamę, a kto w szatni mówił źle o pani nauczycielce… W jednym z programów o dzieciach usłyszeliśmy ostatnio, że skoro dzieci opowiadają rodzicom wydarzenia dnia i historie dotyczące innych dzieci, świadczy to jedynie o dobrych relacjach na linii dziecko-rodzic. Nie mają złych intencji. Informują nas nie dlatego, byśmy zaszkodzili tym, o których opowiadają. Skarżą po to, by zwrócić na siebie naszą uwagę. Stąd po namyśle postanowiliśmy jednak nie mieszać się w dziecięce sprawy. Nie interweniować u mamy Zosi i Piotrusia, odpuścić wizytę u pani pedagog i wychowawczyni. Co oczywiście nie oznacza, że całkowicie ignorujemy temat. Bo przecież na pewno zareagować trzeba będzie wówczas, gdy usłyszymy o czymś złym, ale naprawdę istotnym: zagrożeniu zdrowia, bezpieczeństwa czy prawidłowego rozwoju innego dziecka.

A o tym, co radośnie paplają dzieciaki pisał już sam mistrz Brzechwa w „Skarżypycie”. Cóż, jak świat światem – człowiek z natury swej jest istotą ciekawską i lubi czasem wściubić nos w nie swoje sprawy. Co prawda Anglicy nie mają Jana Brzechwy, ale skarżypytę… bardzo dobrze znają:

TELL-TALE tit,
Your tongue shall be slit,
And all the dogs in the town
Shall have a little bit.

 
- Mamo, poproszę o jeszcze jedną kanapkę – powiedziała któregoś popołudnia moja czteroletnia córka. – Hmmm… jesteś jeszcze głodna? – zapytałam z niedowierzaniem, bo przecież chwilę wcześniej spałaszowała dwie całkiem pokaźne kromki. – Nie, to nie dla mnie, to Emily jest głodna – odparła całkiem normalnie, jakby było oczywiste, że tuż za ścianą, w kolorowym pokoiku mieszka sobie z nami jakaś tajemnicza Emilka, która właśnie zgłodniała i… ma ochotę na kanapkę. – A kto to jest Emily? – drążyłam, coraz bardziej zaniepokojona. – Oj, no Emily. Nie znasz jej mamo. Ona jest niewidzialna – odpowiedziała, odwróciła się na swojej małej piętce i wybiegła z kuchni. Przed oczami stanęły mi wszystkie obejrzane horrory, w których wyimaginowany dziecięcy przyjaciel zawsze ostatecznie okazuje się złym duchem, albo najeźdźcą z innej planety. – Co mam teraz zrobić, jak się zachować? – myślałam gorączkowo. Przez następne dni wertowałam internetowe fora, fachowe pisma i książki, obdzwaniałam znajome mamy przedszkolaków, a nawet przepracowałam temat z koleżanką pedagogiem. No i okazało się, że nie ma powodów do obaw: pojawienie się niewidzialnego przyjaciela jest w dziecięcym świecie czymś zupełnie normalnym. Tajemnicza Emily szybko stała się najlepszą towarzyszką zabaw naszej córki: dzieliła wszystkie jej tajemnice, zawsze zgadzała się z jej zdaniem, jak nikt inny rozumiała jej problemy, a do tego nie zabierała najfajniejszych zabawek, nie kłóciła się i nie skarżyła dorosłym. Zdaniem fachowców, wymyślony przyjaciel to znak, że nasz maluch ma duży potencjał intelektualny i sporą wyobraźnię. Pomaga uporać się z dziecięcymi lękami: z Emi zasypianie w ciemności przestało być straszne, wizyta u dentysty mniej bolesna, a i szpinak zaczął smakować lepiej (bo Emily lubi szpinak). Niektórzy specjaliści uważają, że taka przyjaźń z niewidzialnym ludzikiem, zwierzątkiem czy stworkiem nie tylko wspiera kreatywność dziecka, ale też ma wpływ na przyspieszenie rozwoju mowy i zdobywanie wiedzy (hmmm… Emily zna tylko angielski, ale – jak wynika z moich rozlicznych nasłuchiwań pod drzwiami – pilnie uczy się polskiego i przy okazji pomaga naszej małej w zaznajomieniu się z angielskim: zdaje się, że wspólnie słuchają piosenek, uczą się wierszyków i powtarzają nowe słówka…). Rozmawiając z nieistniejącym przyjacielem dziecko zdobywa doświadczenie w używaniu języka, konstruowaniu i prowadzeniu rozmowy. A więc nie ma się czego bać. I właściwie to chyba szkoda będzie, kiedy nadejdzie chwila, w której Emily… zniknie. Bo tak to już jest, że gdy dziecko coraz bardziej dorasta… niewidzialni przyjaciele zastępowani są prawdziwymi.